Zdjęcie panoramiczne przedstawiające muzeum karkonoskie w Jeleniej Górze.
ODDZIAŁY
Zdjęcie przedstawiające oddział

Dom Carla i Gerharta Hauptmannów
ul. 11 Listopada 23
58-580 Szklarska Poręba

Zdjęcie przedstawiające oddział

Muzeum Historii i Militariów w Jeleniej Górze,
ul. Sudecka 83

Zdjęcie przedstawiające oddział

Muzeum Zamek Bolków
ul. Zamkowa 1
59-420 Bolków

AKTUALNOŚCI

Józef Gielniak – Sanatorium

6 maja 2020

Cykl grafik pt. „Sanatorium” (I-V, 1958) rozpoczęty został właściwie w 1956 roku. Powstał wtedy realistyczny obraz budynku w Bukowcu.

Gielniak przez prawie dwudziestoletni pobyt dobrze poznał rzeczywistość tego miejsca. Metafory z cyklu „Sanatorium” są jednak na tyle uniwersalne, że można je zastosować wszędzie tam, gdzie aktorami są ludzie.
Życie wewnątrz sanatorium narzucało swoje zasady, ale chroniło przed przymusami dnia codziennego i innymi aspektami zewnętrznych realiów. Gielniak wraz z innymi pacjentami był odgrodzony granicą z łąki i lasu, co z resztą zostało wyrażone w tym cyklu. Liczba motywów na jednej grafice została ograniczona do jednego budynku pokazanego od frontu. Zazwyczaj ostre krawędzie i kanty form architektury stoją w opozycji do łagodnych form natury. Poprzez to Gielniak chciał wyrazić swój niepokój i przemyślenia na temat losów ludzi znajdujących się wewnątrz. Tutaj też zdefiniował się artystycznie i obrał drogę, którą chciał iść. Powstał cały cykl linorytów przedstawiający różne budynki sanatoryjne, gdzie artysta był pacjentem. Do analizy tematu budynku szpitalnego zostały użyte różne metody kształtowania linoleum. Gielniak rozwinął przy tym swój styl.
Każda grafika tego cyklu podpiera poprzednią część i dodaje coś nowego do opracowanego wcześniej zagadnienia. Gielniak szkicował najpierw lekko rylcem to, co ma być w tle oraz symetryczny zarys architektoniczny. W Bukowcu był to widok z drogi od strony Kowar. Do realistycznej konstrukcji doczepiał po kolei niezliczone przybudówki, wieżyczki, okna i wiele innych detali aż w końcu zaczęły one tworzyć razem nierzeczywisty obraz.
Na pierwszym planie przedstawiona jest natura, która napiera na szpital, zmienia jego proporcje lub zlewa się z nim. Ten efekt nasilił się wraz z rozwojem technicznym Gielniaka. Z początku wykonywał ostre cięcia rylcem, później stały się bardziej delikatne i precyzyjne. Kanciaste formy zastąpione zostały zaokrąglonymi, które zapełniały całą powierzchnię. „Sanatorium” IV i V doprowadzają ten kierunek do końca. Kolejne części rozpoczynają inny etap twórczości i dotyczą bardziej symbiozy budynku z otoczeniem, gdzie pnąca się roślinność jednoczy się z nim i wszystkimi organizmami i przedmiotami znajdującymi się wewnątrz. Inspiracji do tego typu przemyśleń można podejrzewać w literaturze Franza Kafki, Brunona Schulza lub dziełach starych mistrzów: Bosha i Gaudiego

Muzeum Otwarte!

5 maja 2020

Jesteśmy Bezpieczni! Jesteśmy Gotowi! Jesteśmy Otwarci!
Z uwagi na stan epidemiczny, wprowadziliśmy Regulamin Zwiedzania Muzeum w okresie epidemii, oraz obowiązujące do odwołania Zasady Zachowania Bezpieczeństwa w Muzeum Karkonoskim w Jeleniej Górze wraz z oddziałami:
1. Pracownicy Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze (wraz z oddziałami)
obsługujący zwiedzających wyposażeni są w przyłbice ochronne,
2. Muzeum udostępniane jest tylko turystom indywidualnym (bez zwiedzania grupowego),
3. Liczba zwiedzających jest ograniczona do 12 osób jednocześnie,
4. Zgodnie z obowiązującymi na terenie kraju wymogami – zwiedzający przebywający na terenie muzeum mają obowiązek zasłonić usta i nos,
5. Przy wejściu znajduje się środek dezynfekujący, który obowiązkowo należy zastosować na dłonie,
6. Obowiązuje nakaz zachowania 2-metrowej odległości od innych osób,
7. Muzeum zawiesza realizację usługi przewodnickiej,
8. Muzeum ze względów bezpieczeństwa wyłącza z użytkowania niektóre przestrzenie ekspozycyjne (np. wnętrze Chaty Karkonoskiej, Wieżę Dziobową na Zamku Bolków
i inne) oraz urządzenia z ekranami dotykowymi.
Serdecznie Zapraszamy!!!

Techniki Zdobienia Szkła – Malarstwo

30 kwietnia 2020

Malarstwo na szkle to technika znana już od starożytności, ale jej największy rozkwit przypada na wiek XIX. Muzeum posiada z tego okresu kilkaset obiektów ukazujących sceny rodzajowe, portrety, dekoracje w ornamenty geometryczne lub kwiatowe. Warto podkreślić, że jedną z najbardziej znanych hut, która specjalizowała się w malowaniu szkła artystycznego była karkonoska huta Fritza Heckerta, a Muzeum nabyło w 2019 roku, dzięki dofinansowaniu MKiDN, 24 szkła misternie dekorowane emalią i złotem

Józef Gielniak – Cykle twórczości.

30 kwietnia 2020

Twórczość Gielniaka można podzielić na trzy cykle. Najwcześniejszy to „Sanatoria”(1958), gdzie przedstawiony jest świat widziany okiem skierowanym na zewnątrz. Nie tylko fasada była inspiracją, ale też to, co działo się wewnątrz budynku.
„Sanatoria” zaczęły się w pewnym momencie przeplatać z cyklem „ Improwizacji”(1958-59). Ten z kolei zainspirowany był widokiem z okna. Były one obserwacjami różnorodnej struktury materii i jej przemian.
Najpóźniejszym cyklem są „Improwizacje dla Grażynki”. Powstał w latach 60-tych. Sceną tych kompozycji było niebo lub przestrzeń kosmiczna, jak w grafice pt. „Improwizacja –elukubracja fantastyczna i krotochwilna”, gdzie Gielniak rozmyślał nad losem Ziemi. W cyklu tym łączy się groza i piękno wyrażone poprzez dynamiczny ruch form. Mogło mieć na to wpływ wydarzenie z dzieciństwa tj. pokaz sztucznych ogni podczas święta 14 lipca lub światła na niebie z reflektorów przeciwlotniczych z Valenciennes tuż przed zbombardowaniem miasta.

Sanatorium II (Neufmountiers) 1958r.
Improwizacje III niepokoje 1959r.
Improwizacja dla Grażynki V 1966r.

Techniki Zdobienia Szkła – Grawerowanie

28 kwietnia 2020

Grawerowanie– to jedna z najdawniejszych technik zdobienia wyrobów artystycznych (metal, kości, kamień, szkło). Ta rzeźbiarska technika zdobienia szkła, wykonywana jest przy pomocy wirujących tarcz miedzianych, polegająca na tworzeniu precyzyjnych wzorów – wklęsłych lub wypukłych. Relief wklęsły popularny był głównie w szkle potasowym i ołowiowym i dawał doskonały efekt załamania światła na powierzchni. Relief wypukły stosowany był głównie w szkle potasowym lub ołowiowym, których gęstość i grubość pozwalały na głęboki szlif. Technika rozpowszechniona na Śląsku, w Czechach i Niemczech od końca XVII wieku.

Narodowe Czapeczki

27 kwietnia 2020

Przed nami majowe święta, które spędzimy głównie w domach.
W domu również może być radośnie i dumnie. Nasz Dział Edukacji przygotował domowe warsztaty tworzenia patriotycznej czapeczki.
Zapraszamy do pracy wraz ze swoimi pociechami!
Przesyłajcie Państwo zdjęcia z warsztatów domowych i ich efektów, na e-mail: sekretariat@muzeumkarkonoskie.pl (z dopiskiem – wyrażam zgodę na publikowanie wizerunku)! Stwórzmy wspólnie biało-czerwoną galerię 🇵🇱🇵🇱🇵🇱

Józef Gielniak – twórczość wymykająca się kierunkom.

23 kwietnia 2020

Józef Gielniak tworzył na najwyższym poziomie przez około 15 lat. Swoją działalność artystyczną rozpoczął w połowie 1956 i kontynuował ją aż do swojej śmierci w 1972 roku. W tym czasie powstało 68 grafik i 15 exlibrisów. Pierwsza znacząca praca przypada na 1958 rok – cały cykl „Sanatorium” i pierwsze improwizacje.
Twórczość Gielniaka trudno było przypisać konkretnemu kierunkowi artystycznemu. Patrząc na jego grafiki przychodzi na myśl, że tak musi wyglądać obraz senny. Można by porównać je do prac surrealistów, jednak ich treść oparta jest o logiczne przemyślenia. Pierwsze linoryty były wręcz rzeczywiste, jednak z czasem utraciły ten aspekt i stały się metaforyczne. Brak zasad aktualnych kierunków sztuki był zamierzony. Gielniak wolał pracować opierając się głównie o swoją wyobraźnię. Sam mówił o własnych grafikach, że są bardzo złożone i ich przedmiot nie zawsze jest widzialny. Polegał on na wewnętrznych przeżyciach i nawarstwionych spostrzeżeniach artysty.
Tworzenie nowej koncepcji było złożonym procesem, a samo rozpoczęcie pracy było trudnym momentem, gdzie jak mówił, stoi się na rozdrożu. Gielniaka kierowało przy tym piękno natury.
Całkowitą dojrzałość twórczą osiągnął w późnych latach 60-tych. Po 10 latach pracy wiedział już jak widzi świat i jak chce go pokazać. Tematy dotyczą głównie tego, co widział dookoła siebie, w szczególności na początku, kiedy tworzył m.in. realistyczne przedstawienia budynku sanatorium w Bukowcu.

Figura Madonny

22 kwietnia 2020

Figura Madonny – Matki Boskiej Bolesnej, drewno, rzeźbienie, Cieplice, Szkoła Snycerstwa, 78 x 24 x 18 cm, MJG AH 4181

Figura wykonana z drewna lipowego, polichromowana, o wysokości 78 cm, powstała w drugiej połowie XIX w., przykład jednej z kopii słynnej Madonny Norymberskiej.
Postać Madonny ukazana jest w pozycji stojącej, z rękoma złożonymi na piersiach i głową lekko skierowaną ku górze. Rzeźba pełnoplastyczna, przeznaczona do oglądania frontalnego. Figura ujęta w kontrapoście. Prawa noga delikatnie ugięta, co powoduje przeniesienie ciężaru ciała na lewą stronę, lewe biodro wysunięte w bok. Ręce złożone w geście modlitewnym, prawa dłoń ujmuje lewą, przychylając obie ręce do piersi.
Madonna ubrana jest w długą suknię przepasaną w talii, z mocno drapowanym golfem zasłaniającym nie tylko szyję, ale i brodę.

Max Wislicenus, Zima – widok na Śnieżkę od strony Lisiej Góry w Czechach,

21 kwietnia 2020

Max Wislicenus (1861 – 1957), Zima – widok na Śnieżkę od strony Lisiej Góry w Czechach, 1918 r., płótno, olej, 242 x 224 cm, MJG AH 7304
Zimowy śnieżny pejzaż przedstawiający najwyższy szczyt Karkonoszy od południowego zachodu, od strony czeskiej góry Lišči hora, położonej na południe od Studnični hory.
Scena budowana syntetycznymi, płaskimi plamami koloru o czystych barwach. Zmonumentalizowana Śnieżka pokryta śniegiem z refleksami żółci o ciepłym odcieniu, z plamami fioletowo-błękitnych cieni przedstawiona jest na tle turkusowego nieba z dekoracyjnie przedstawionymi sznureczkami ciepłych złotawych chmur. Na pierwszym planie ośnieżone, pochylone drzewa. Między nimi drobne sylwetki trójki narciarzy podkreślające ogrom góry w tle.
Sygnowany na dole z prawej strony: Max Wislicenus
Widok Śnieżki z tej strony powtarzał się w twórczości artysty parokrotnie, a motyw ośnieżonych drzew bywał również samodzielnym tematem obrazów.
Obraz był częścią cyklu monumentalnych dekoracyjnych panneau zatytułowanego Cztery pory roku.
Po 1945 r. obrazy zaginęły. Ocalał jedynie obraz Zima w gmachu Liceum Ogólnokształcącego w Jeleniej Górze (obecnie Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 1 przy ul. Kochanowskiego w Jeleniej Górze). Pozostałe znamy jedynie z archiwalnych fotografii. W marcu 2010 obraz wrócił do Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze, a jego kopia wykonana przez Wiktora Staszaka, będzie zdobiła mury szkoły.

Friedrich August Tittel – recenzja katalogu

21 kwietnia 2020

Friedrich August Tittel (1782-1836). Katalog grafik ze zbiorów Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze – autorstwa Katarzyny Kułakowskiej oraz Anny Szczodrak, wydany w 2017 roku, trafia do każdego, kogo choć trochę interesuje technika sztuki, jaką jest grafika w swoim historycznym oraz technicznym znaczeniu. Pięknie wydana książka przedstawiająca rozwój turystyki górskiej oraz spopularyzowanie Sudetów Zachodnich poprzez pamiątkowe niespotykane, niepowtarzalne grafiki wydawane przez ówczesnego mistrza oraz jego uczniów – Friedricha Augusta Tittla, żyjącego w latach 1782-1836.
Wszystkich przybywających fascynowały Karkonosze, zwłaszcza wybudowana w 1681 roku, kaplica św. Wawrzyńca na Śnieżce. Widoki te pojawiały się na pamiątkowych kartach, które z reguły wytwarzane były techniką graficzną. U podnóża Karkonoszy, w Kowarach, ok.1809 roku zamieszkał Friedrich August Tittel (1732-1836) – rysownik oraz grafik-miedziorytnik, twórca „Szkoły kowarskiej”, który wraz z Christianem Wilhelmem Tischbeinem oraz Traugottem Vogtem kształcił miejscową młodzież – swoich następców w technikach graficznych. W książce poznajemy dzieje młodych grafików, którzy w tamtym czasach tworzyli małe dzieła sztuki, oddając piękno karkonoskich miejsc. Zapoznajemy się z również z Carlem Mattisem, z którym Tittel współpracował przez długi czas. W 1821 roku wspólnie wydali przewodnik po najciekawszych obiektach Karkonoszy.
Friedrich August Tittel oraz jego następcy wyspecjalizowali się w wytwarzaniu pamiątkowych grafik, które to niewątpliwie posiadały ogromne walory artystyczne. Grafiki w oficynie wydawniczej sprzedawane były pojedynczo lub w formie albumów.
Katarzyna Kułakowska, wieloletni kierownik Działu Sztuki, specjalizująca się m.in. w tzw. „Szkole kowarskiej” oraz Anna Szczodrak, kontynuatorka, znawczyni grafiki karkonoskiej, w dokładny sposób przedstawiają dzieje grafiki kowarskiej, pięknej i wysublimowanej, dzieje Friedricha Augusta Tittla oraz jego wychowanków – jednego ze zdolniejszych, jak Ernst Wilhelm Knippel, który po śmierci mistrza, prowadził jego wydawnictwo razem ze swoim wspólnikiem Carlem Juliusem Riedenem.
Publikacja przedstawia ponad 120 reprodukcji grafik, łącznie z opisami, wykonanych w technice akwaforty, także rysunki Tittla wykonane ołówkiem oraz piórkiem. Całość zamyka się w ponad 150 stronach.

POLECAMY

Galeria jednego eksponatu

link do galeri jednego eksponatu
Witraż z alegorycznym przedstawieniem Triumfu Sławy, Włochy (?), poł. XVI w.; szkło, metal (ołów), wym. ø 29 cm, nr inw. MJG 875/s

Szlak szkła

Szlak szkła na polsko-czeskim pograniczu
Szlak szkła na polsko-czeskim pograniczu

Zapisz się do naszego newslettera

tło do zapisu na newslettera